Köyün tarihi hakkında elde ettiğimiz bilgiler ne yazık ki diğer köylerde olduğu gibi tarihi gerçeklerden ziyade rivayete dayalı söylentiler olmaktadır. Bu köyümüz önceleri Karapınar denilen bir mevkide kuruldu. Daha sonra köy halkı
“Davulkaya” denilen yüksek bir tepenin yamaçlarına taşınmaya başladı. Bir müddet sonra köyde hatırı sayılan, ulemadan yaşlı bir zatın gördüğü bir rüyadan sonra köylüler Davulkaya nın uğursuzluk getireceği zannıyla tekrar eski yerlerine taşındılar.
Köyün adı ile ilgili bir başka rivayette; avcının biri ava gider ve geyik yakalar. Geyiği evcilleştirmeye başlar, belli bir süre sonra geyik köylülerin gözler önünde kaçarak kendini suya attı. Geyiğin suya atlayışı sırasında sudan çıkan “Comburt” diye yüksek ses bütün köylülerin diline dolaşarak köyün adı Comburt diye kaldı. Şimdiki adı ise Ayrancı’dır.
            Ayrancının doğusunda Küçükler ve Çamsu, batısında Baltalı, doğusunda küçükler köyü ve Yukarı Karacahisar, kuzeyinde Karaağaç köyü ve Gediz ilçesi, güneyinde Çamsu köyü vardır. Küçükler göletine uzaklığı 7 Km’dir. İlçeye uzaklığı 30km’dir. Elektrik, Ulaşım ve haberleşme gibi zaruri ihtiyaçları büyük ölçüde giderilmiştir. Kültür düzeyi yüksek bir köyümüzdür. Eğitim düzeyi %90’lardır. Bir ilkokul vardır.
            Köyün ekonomisinde tarım, hayvancılık ve ormancılık başta gelir. Diğer köylerimizden farklı olarak sulu tarım yapılmaktadır, burada yetişen kuru fasulye çok lezzetli ve çabuk pişmektedir. Ayrıca Şeker pancarı ekimi yapılmaktadır. Ormanlardan elde edilen kereste oldukça kaliteli olup, büyük ölçüde tekne yapımında kullanılır.
            Ayrancı köyün de ekonomiye destek veren, güçlü bir uğraş kolu da el sanatları ürünüdür. Kerestenin her türlüsü en iyi şekilde işlenir. Özellikle bu köyümüzde marangozluk ileri bir safhadadır. Ayrıca bu köyümüzde demir doğrama işi de yapılmaktadır. Ormanlar içinde yemyeşil, adeta kartpostallarda görebileceğiniz güzellikler vardır. Yaylası Ahlatlıdır. Görülmeye değerdir.